Việt Nam là quốc gia đa dân tộc với 54 dân tộc anh em cùng sinh sống. Mỗi dân tộc đều sở hữu những giá trị văn hóa đặc sắc, trong đó trang phục truyền thống là một dấu ấn tiêu biểu, phản ánh lịch sử, phong tục tập quán, tín ngưỡng và quan niệm thẩm mỹ của cộng đồng. Sự đa dạng về kiểu dáng, chất liệu, màu sắc và hoa văn trên trang phục đã góp phần tạo nên bức tranh văn hóa phong phú và giàu bản sắc của dân tộc Việt Nam.

Cuốn sách "Trang phục cổ truyền các dân tộc Việt Nam" do Ngô Đức Thịnh biên soạn, xuất bản năm 2000, gồm 251 trang, là công trình nghiên cứu giới thiệu khái quát về trang phục truyền thống của các dân tộc Việt Nam qua nhiều giai đoạn lịch sử. Tác phẩm giúp người đọc hiểu rõ hơn những đặc trưng văn hóa được thể hiện qua y phục của từng dân tộc và từng vùng miền.

Nội dung sách được chia thành 13 chương:

• Chương 1: Phác họa diện mạo trang phục Việt Nam qua các thời kỳ từ thời dựng nước, thời phong kiến đến thời Pháp thuộc; đồng thời giới thiệu những quan niệm truyền thống về cái đẹp trong trang phục.

• Chương 2: Giới thiệu trang phục của người Kinh ở vùng Kinh Bắc và Nam Bộ.

• Chương 3: Khắc họa những nét đặc trưng trong trang phục của dân tộc Mường, từ màu sắc, hoa văn cạp váy đến áo chùng, khăn đội đầu và cách tạo kiểu tóc.

• Chương 4: Trình bày quy trình tạo nên trang phục của các dân tộc Tày – Nùng, từ trồng bông, nuôi tằm, dệt vải đến dệt thổ cẩm; đồng thời giới thiệu trang phục nam, nữ, trẻ em và thầy cúng.

• Chương 5: Giới thiệu trang phục truyền thống của dân tộc Thái dành cho nam, nữ, trẻ em và thầy cúng.

• Chương 6: Tìm hiểu trang phục của dân tộc Dao, giới thiệu các nhóm Dao như Dao Đỏ, Dao Quần Chẹt, Dao Quần Trắng, Dao Thanh Y, Dao Áo Dài và Dao Tiền.

• Chương 7: Phân tích đặc điểm màu sắc, hoa văn, đồ trang sức và sự khác biệt trong trang phục của các nhóm Mông như Mông Trắng, Mông Hoa...

• Chương 8: Giới thiệu trang phục của nhóm các dân tộc Tạng – Miến như Hà Nhì, Lô Lô, Phù Lá, La Hủ, Cống và Si La.

• Chương 9: Giới thiệu trang phục của các dân tộc miền núi phía Bắc như Khơ Mú, Mảng, Sán Dìu và La Chí.

• Chương 10: Trình bày đặc trưng trang phục của các dân tộc Tây Nguyên như Ê Đê, M’nông và Gia Rai, nổi bật với kỹ thuật dệt hoa văn trực tiếp trên vải thay vì thêu hay ghép vải màu.

• Chương 11: Giới thiệu trang phục truyền thống của người Chăm ở Ninh Thuận và Bình Thuận với những hoa văn trang trí tinh tế trên sản phẩm dệt.

• Chương 12: Giới thiệu trang phục của người Khmer Nam Bộ, phản ánh sự giao lưu văn hóa với người Kinh và người Hoa. Phụ nữ Khmer sử dụng nhiều loại váy truyền thống như Sampết Hôl, Sămpết Chorphum; nam giới thường mặc xà rông hoặc quần áo bà ba.

• Chương 13: Giới thiệu trang phục truyền thống của người Hoa, bao gồm trang phục nam, nữ và trang phục trong lễ cưới.

Thông qua việc giới thiệu đặc điểm trang phục của từng dân tộc, cuốn sách không chỉ giúp người đọc hiểu rõ hơn về giá trị thẩm mỹ và kỹ thuật tạo tác trang phục truyền thống mà còn góp phần làm nổi bật sự đa dạng, phong phú của văn hóa Việt Nam. Đây là tài liệu tham khảo hữu ích dành cho cán bộ nghiên cứu, giảng viên, sinh viên cũng như những ai quan tâm đến văn hóa các dân tộc Việt Nam.

ThS. Lê Thị Diệu Mi